२०७९ श्रावण २४

SYM शुद्ध सकारात्मकता

५७ वर्षमा ५७ पटक काठमाडौं, किन आए उलरिक?

५७ वर्षमा ५७ पटक काठमाडौं, किन आए उलरिक?

SYM शुद्ध सकारात्मकता
स्विट्जरल्यान्डका मूर्तिकला संकलक उलरिक भोन स्क्रोडर केही दिनअघि पाटनको नागबहालमा भेटिए। उनी श्री पशुवर्ण महाविहारमा बुद्ध मूर्तिको फोटो खिच्दै थिए, सँगसँगै मूर्तिको विवरण टिप्दै थिए। सन् १९६५ मा घुम्दै फिर्दै पहिलोपटक नेपाल आइपुगेर काठमाडौंका बहाबही चहारेका उलरिकको काठमाडौं मोह यथावत छ। त्यति बेला २२ वर्षका उलरिक अहिले ७९ पुगिसके। पछिल्ला ५७ वर्षमा करिब ५७ पटक काठमाडौं ओहोरदोहोर गरिसके। उनलाई काठमाडौंले यतिविधि मोहनी लगाउनुको कारण यहाँका कलात्मक मूर्तिहरू हुन्। पेसाले आर्किटेक्ट उलरिक उति बेला साइकल भाडामा लिएर काठमाडौं गल्ली चहार्थे। सोखका रूपमा मूर्तिका फोटो खिच्थे। दुई वर्षपछि आउँदा स्विट्जरल्यान्डदेखि नै आफ्नो कार हाँकेर ल्याए। कारमै डुले, खाए, कारमै सुते। हवाईजहाज यात्रा सहज भएपछि उनको काठमाडौं आउजाउ झनै बढ्यो। रमाइलो चाहिँ उनलाई प...
हाम्रा गुरुजी क्या खुब पढाउनुहुन्छ !

हाम्रा गुरुजी क्या खुब पढाउनुहुन्छ !

SYM शुद्ध सकारात्मकता, लेख
Written By: Ashok Pariyar GoldenGate International College (Grade 12) हाम्रा गुरुजी क्या खुब पढाउनुहुन्छ ! मेरा गणितका सर क्या उम्दा पढाउनुहुन्छ हामीलाई! हामीलाई दुई बिन्दुहरुबीचको दूरी निकाल्न सिकाउनुहुन्छ वस्तुको लम्बाइ, चौडाइ र उचाइ निकाल्न सिकाउनुहुन्छ आयतन मापन गरी पोखरीमा कति पानी अट्छ भनी निकाल्न सिकाउनुहुन्छ वृत्तको केन्द्र , ब्यास र परिधीको समीकरण निकाल्न सिकाउनुहुन्छ सरल रेखा र जोडा रेखाहरुको झुकाव निकाल्न सिकाउनुहुन्छ तर सर म मेरो जीवनको समीकरण कसरी निकालुँ? कसरी निकालुँ कि यो मेरो जीवनको झुकाव कतापट्टि छ? सफलता या असफलता? हाम्रा chemistry का गुरुजी क्या खुब पढाउनुहुन्छ Atom र molecule को आकार बताइदिनु हुन्छ भन्नुहुन्छ ब्रह्माण्ड atom atom मिलेर बनेको रे भन्नुहुन्छ Atom हरु एक अर्कामा bond बनाउँछन् रे भन्नुहुन्छ ...
जो हरेक वर्ष बुद्ध मूर्ति दान गर्छन्, २०८६ सालसम्मलाई पक्कापक्की

जो हरेक वर्ष बुद्ध मूर्ति दान गर्छन्, २०८६ सालसम्मलाई पक्कापक्की

SYM शुद्ध सकारात्मकता
करिब ४५ वर्षअघि काठमाडौंको छुस्या बहालबाट दिपंकर बुद्धको मूर्ति चोरी भयो। हरेक दिन पूजा गरिने र हरेक वर्ष पञ्चदानमा महत्वपूर्ण मानिने बुद्धको मूर्ति चोरी भएपछि बहालका सदस्यहरूलाई आपत पर्‍यो। उनीहरूले अर्को वर्षको पञ्चदानसम्ममा पहिलेभन्दा सानो १८ इन्चको बुद्ध मूर्ति बनाए र त्यसैलाई पूजा गर्न थाले। साढे चार दशकदेखि त्यही मूर्ति पूजा गर्दै आएका छुस्या बहालका बासिन्दा पहिलेजस्तै ठूलो मूर्ति बनाउन चाहन्थे तर संजोग मिलिरहेको थिएन। त्यो संजोग हालै जुरेको छ, बौद्धका दाता पूर्णसिद्धि शाक्यमार्फत। शाक्य हस्तकला व्यापारी हुन्। बौद्धमा उनको बुद्धिस्ट आर्ट सेन्टर छ जहाँ शनिबार बिहानैदेखि बुद्धको मूर्ति राखेर नामसंगति पाठ हुँदै थियो। यो मूर्ति छुस्या बहालमा दान दिन बनाइएको हो। 'नामसंगतिमा १६ हजार ग्रन्थको भावार्थ हुन्छ भनिन्छ। यो पाठमा...
जो जागिर छाडेर ‘बोसा’ सम्हालिरहेका छन्

जो जागिर छाडेर ‘बोसा’ सम्हालिरहेका छन्

SYM शुद्ध सकारात्मकता, उद्यमशीलता
पाटनढोकाबाट पुल्चोकतर्फ थोरै अगाडि बढेपछि सटरमाथि बोर्डमा लेखिएको देखिन्छ 'बोसा'। बाहिरबाट चियाउनेबित्तिकै सटरभित्र सजाइएका गमला र फूलहरूले हरकोहीलाई तान्छ। अझ फूलप्रेमीहरू त त्यहाँ पुगेपछि भित्र नछिरी फर्किँदैनन्। छिरिसकेपछि रित्तै फर्किँदैनन्। प्रायः गमला, फूल र सजावट तथा माटाका भाँडाकुँडा लिएरै फर्किने बोसाका सञ्चालक अनिल प्रजापति बताउँछन्। उनका अनुसार बोसा भनेको नेवार भाषामा सजावट हो। भक्तपुर, पुरानोठिमीका ३८ वर्षीय अनिलको पुर्ख्यौली पेसा हो माटाका भाँडा बनाउनु। आफूले बनाएका सामान बिक्री गर्ने पसललाई उनले बोसा नाम दिएका हुन्। भक्तपुरमा बनेका परम्परागत माटो र सेरामिक्स भाँडाका साथै सजावटका विभिन्न सामान बोसामार्फत् बिक्री गर्छन्। पछिल्लो समय गमलामा विभिन्न थरीका फूल रोपेर पनि बेचिरहेका छन्। 'गमला र फूल अत्यधिक रूचाइएका छन्,' उ...
‘गृहकार्यले बच्चाको शारीरिक र सामाजिक विकासमा बाधा गर्छ’

‘गृहकार्यले बच्चाको शारीरिक र सामाजिक विकासमा बाधा गर्छ’

SYM शुद्ध सकारात्मकता, शिक्षा
काठमाडौं । बिहान ५-६ बजे, बालबालिका ब्युँझन्छन् । राम्ररी तंग्रिन पाएकै हुँदैनन्, विद्यालय जाने हतारो हुन्छ । हातमुख धोयो, खाजा-नास्ता खायो, पोशाक लगायो, गह्रौं झोला बोक्यो । दौडिहाल्यो । बिहान ७-८ बजे, घरकै अघिल्तिर वा चोकमा विद्यालयको बस-भ्यान आइसकेको हुन्छ । गाडीमा चढ्यो । कुदिहाल्यो । बिहान ९-१० बजे, विद्यालय प्राङ्गणमा हाजिर भइसकेको हुनुपर्छ । पंक्तिबद्ध उभियो । हल्का व्यायाम गर्‍यो । अनि कक्षाकोठामा प्रवेश गर्‍यो । खराखर लेखपढ गर्न थालिहाल्यो । अपरान्ह ४-५ बजे, विद्यालय छुट्टी हुन्छ । उसैगरी घर फर्कियो । झोला बिसाउन पाएका हुँदैनन्, गृहकार्यको चटारो हुन्छ । कक्षाकोठामा पढेका हरेक पाठको गृहकार्य गर्नैपर्‍यो । ५-७ वटा पाठको गृहकार्य सिध्याउँदा झमक्कै साँझ पर्छ । अब खाने, सुत्ने तरखरमा लाग्नुपर्छ । कक्षाकोठामा जति पढाइन्छ बच्चाको लागि त्यति नै उपयुक्त हुन...
प्याड बनाएर बेच्दै २३ वर्षे अभिषेक

प्याड बनाएर बेच्दै २३ वर्षे अभिषेक

SYM शुद्ध सकारात्मकता
बर्दियाका २३ वर्षीय अभिषेक ओली स्यानिटरी प्याड बेच्छन्। एक वर्षयता उनले 'सदा केयर' ब्रान्डमा स्यानिटरी प्याड उत्पादन गरेर बजार पुर्‍याइरहेका छन्। स्थानीय बजारलाई लक्षित गरेर थालेको उत्पादन अहिले बर्दियासहित कञ्चनपुर, कैलाली, बाँके, दाङ र सुर्खेत गरी ६ वटा जिल्लामा पुगेको छ। 'यी जिल्लामा दैनिक दस कार्टनभन्दा बढी प्याड पुग्छ,' अभिषेकले उत्साहित हुँदै सुनाए, 'अन्य जिल्लाबाट पनि राम्रै माग आइरहेको छ।' सदा केयर स्यानिटरी प्याड कम्पनीले अहिले तीन आकारका प्याड उत्पादन गरिरहेको छ-  २४० मिमी, २८० मिमी, ३२० मिमी लम्बाइका। यो भनेको छोटो, मध्यम र विशेषगरी राती सुत्दा प्रयोग गरिने लामो प्याड हो। यी प्याडको मूल्य कम्तीमा ४० रूपैयाँदेखि सय रूपैयाँसम्म पर्छ। यसमध्ये बजारमा सबभन्दा कम मूल्यकै बढी बिक्री हुन्छ। 'हाम्रो उत्पादन सहरमाभन्दा बढी गाउँघ...
जसले बख्खुलाई ब्रान्डिङ गरेर बनाए ‘गोर्खा ट्विड’

जसले बख्खुलाई ब्रान्डिङ गरेर बनाए ‘गोर्खा ट्विड’

SYM शुद्ध सकारात्मकता, उद्यमशीलता, नेपाली ब्रान्ड
करिब ३ दशकदेखि कार्पेट व्यवसायमा आवद्ध दैलेखका दीपबहादुर शाही व्यापारको सिलसिलामा युरोप पुगेका थिए। सन् २०१५ मा उनी बेलायत गए। सोही समय उनले स्कटल्यान्ड पनि भ्रमण गरे। युरोप भ्रमण उनका लागि पहिलोपटक थिएन।  तर अचानक बाटोमा हिँड्दै गर्दा एउटा बोर्डमा उनको नजर पुग्यो। 'ट्विड' लेखिएको पसलमा उनी छिरे। ट्विड शब्दका बारेमा उनी अनजान थिए। भित्र गएपछि कपडा पसल रहेछ भन्ने थाहा पाए।  अन्जानमै छिरेको पसलका लुगाकपडा देखेर उनी चकित खाए। त्यहाँ परापूर्वकालदेखि नेपालका हिमाली क्षेत्रमा प्रयोग हुनेजस्तै कपडा र सामग्री थिए। 'मलाई त्यो दिनसम्म ट्विडका बारेमा जानकारी थिएन। त्यहाँ पुगेपछि थाहा भयो, त्यो त रफ उल रहेछ, प्रशोधन नगरिएको ऊन,' दीपबहादुरले सम्झिए। उनले त्यही दिन अर्को कुरा पनि थाहा पाए- कुनै समय नेपालका हिमाली तथा पहाडी क्षेत्रका मान्छेले लगाउने बख्...
ज्ञानी हुने कला – SYM शुद्ध सकारात्मकता

ज्ञानी हुने कला – SYM शुद्ध सकारात्मकता

SYM शुद्ध सकारात्मकता, विचार, विचार
मानिसले जीवनपर्यन्त सिकिरहन्छ । ज्ञान र सीपकै आधारमा मानिस ज्ञानी हुन्छ । म्यान मेड पर्फेक्ट वाई प्राक्टिस् भनिन्छ । यसका लागि शिक्षामनोविद् रुसोका अनुसार अनुभवका आधारमा सिकिन्छ । अर्का शिक्षामनोविद् प्याभलवका अनुसार गल्तीबाट सिकाइ प्रभावकारी हुन्छ । यसैगरी, शिक्षाविद् किम्बलका अनुसार हरेक मानिसले अन्तरदृष्टिबाट सिक्छ । साथै, शिक्षाविद्द्वय यङका अनुसार प्रेरणाबाट र एलिस क्रोका अनुसार आन्तरिक प्रेरणाबाट मानिसले सिक्ने गर्दछ । यस अतिरिक्त, शिक्षाविद् पेस्तालोजीका अनुसार सिक्ने व्यक्तिको जागरुकता र अर्का विद्धान् बान्दुराका अनुसार शिक्षक/प्रशिक्षकको रोलमोडलपनबाट सिकाइ प्रभावकारी हुन्छ । सिक्ने समूह सबै मानिसका लागि सिक्ने पहिलो पाठशाला घर हो । त्यसमा पनि जन्मदिने आमा र कर्म दिने बुबा सर्वाधिक ठूला शिक्षक मानिन्छन् । त्यसपछि मित्रहरूबाट निरन्तर सिकिन्छ । तर, हेक्का राख्नु...
महिनामा ३० हजार कार्टन बिक्छ ‘हटपट’, भारतदेखि युरोप, अमेरिकासम्म निर्यात

महिनामा ३० हजार कार्टन बिक्छ ‘हटपट’, भारतदेखि युरोप, अमेरिकासम्म निर्यात

SYM शुद्ध सकारात्मकता, नेपाली ब्रान्ड
पोखरा नुडल्स प्रालिले 'हटपट' नामको चाउचाउ बजार पुर्‍याएको दुई वर्ष हुनै लागेको छ। पहिलो एक महिना ६ हजार कार्टन उत्पादन गरेकामा हाल मासिक तीस हजार कार्टन पुगेको छ। एक कार्टनमा २० प्याकेट हुन्छ। पोखरा नुडल्सले २५ वर्षभन्दा अघि, २०५३ सालमा चाउचाउ उत्पादन सुरू गरेको हो। रम्बा, बोनस, जोजो, सरर, सिटी, चिनो, समय लगायत नामका दर्जन हाराहारी प्रकारका चाउचाउ उत्पादन गर्दैछ। हटपट सबैभन्दा पछिल्लो उत्पादन हो।  कम्पनीका राष्ट्रिय प्रबन्धक सूर्य पोखरेलका अनुसार पोखरा नुडल्सका चाउचाउमध्ये हटपटको बिक्री दोस्रो स्थानमा छ। 'बजारमा पुर्‍याएको छोटो समयमै हटपटको माग बढेको छ। यसबाट हामी सन्तुष्ट छौं,' प्रबन्धक पोखरेलले भने, 'मासिक ३० हजार कार्टन बिक्री भइरहेको छ।' उनका अनुसार आकर्षक प्याकेजिङ, पकाएर खाँदा ट्वाक्क पिरो र मसलेदार यो चाउचाउमा नेपाली र कोरियाली रामेन चाउचाउको...
‘तालिमले खेती सिकायो, खेतीले पैसा दिलायो’

‘तालिमले खेती सिकायो, खेतीले पैसा दिलायो’

SYM शुद्ध सकारात्मकता, उद्यमशीलता
फूलुकुमारी (बायाँ) र विमलाकुमारी महतो परिवारमा छ जना छन्, दुई आमाबाबु र चार छोराछोरी। अहिलेको खर्चालु जमानामा यतिको परिवार पालिन, छोराछोरी पढाउन ठूलै खर्च लाग्छ। एक जनाले मजदुरी गरेको भरमा के पार लाग्नु! धनुषाको क्षीरेश्वरनाथ नगरपालिका–८, दिगम्बरपुरकी ३६ वर्षीया विमलाकुमारी महतो यस्तै सोच्थिन्। घरभित्रकै सानोतिनो काममा दिन बित्थ्यो। कमाइको काम केही पनि थिएन।  'दिनभर श्रीमानले गरेको मजदुरीबाट जसोतसो परिवार चलेको थियो,' विमलाले भनिन्, 'सबै खर्च एक जनाको मजदुरीको कमाइमा निर्भर थियो।' विमला आफूले पनि केही कमाइ गर्न सके परिवार चलाउन सजिलो हुन्थ्यो भन्ने सोच्थिन्। केही न केही काम गरेर आर्थिक रूपमा आत्मनिर्भर हुन चाहन्थिन् तर कुनै उपाय फेला परेको थिएन। टोलका केही किसानले तरकारी खेतीबाट राम्रो आम्दानी गरेको पनि विमलाले देखेकी थिइन्। आफूले चाहिँ आँट गर्न सक...